Warm buigen van huidplaten voor een houten romp

[Huib]

Regelmatig komt het voor dat (houten) onderdelen gebogen of getordeerd aan een model gemonteerd moeten worden. Vaak veroorzaakt dit zoveel spanning, dat goed en nauwkeurig bouwen moeilijk wordt en het netjes aan laten sluiten van de naden is al helemaal een probleem. Zelf werd ik hiermee geconfronteerd bij de bouw van de DC-3 van Top Flight. Bij het aanbrengen van de balsa huidplaten wordt in de bouwbeschrijving geadviseerd deze nat te monteren, waardoor het balsa soepeler wordt en de vorm van de romp makkelijker aanneemt.





Het midden buigt inderdaad netjes maar, zoals iedereen zal hebben ervaren, de randen buigen niet. Met als gevolg: uitstekende randen en geen mooie aansluiting.

Warm buigen is hierbij niet alleen een optie, maar ook een oplossing. Vanuit de instrumentbouw had ik daar wat ervaring mee en het lag voor de hand om dat ook in de modelbouw te proberen. De plaat hout nat gemaakt en met het folie strijkijzer van Graupner op 200 C gezet. Het zou bij die temperatuur net moeten kunnen.




Daarna zowel vanuit de binnenzijde .....





als vanuit de buitenkant de ronding er in gezet. Als ondergrond heb ik een stuk MDF met een afgeronde hoek gebruikt.





Het verschil zie je hierboven. De bovenste plaat is niet en de onderste wel warm gebogen.





Het is op deze manier ook mogelijk om de hele plaat voor te buigen, zodat die makkelijk en met een lichte druk vastgelijmd kan worden.





Het vraagt wat geduld, maar (huid)platen van balsa kunnen met het Graupner strijkijzer behoorlijk ver gebogen worden. Getordeerde buiging en zelfs schotelvorming is mogelijk.




Hieronder nog een voorbeeld met de huidplaten van de DC-3





Bij de achterste zijkwadranten buigt en tordeert de beplating van de zijkant boven de vleugel naar onder de romp bij de staart. Deze sectie “moet” in één stuk aangebracht worden. Extra probleem was hier, dat de doorsnede boven de vleugel bijna vlak en bij de staart sterk gekromd is. Dit betekende dat er niet alleen een buiging en tordering in de lengte-as gemaakt moest worden, maar ook een ronding in dwarsrichting. De dikte van het hout was 2,5 mm en was van een wat hardere soort balsa.


g]





De bakboord beplating ligt op deze foto los tegen de spanten.
Het stuurboord deel is al eerder gelijmd; zie de foto hieronder.






NEE...! Het grote aantal klemmen is niet om de buiging te zetten. Een zo grote spanning zou overigens nooit door de paar spelden aan de onderrand opgevangen kunnen worden . Het dient er voor om over de hele lengte een sluitende naad te krijgen.

Bij hetzelfde toestel moesten In een eerder stadium de onderste hoeken van de romp versterkt worden met latten (je kan eerder spreken van balken) van 7 x 40 mm. Deze moesten sterk gebogen en getordeerd gemonteerd worden over een (korte) lengte van 37,5 cm.





Bij deze dikte is alleen nat maken al bijna geen optie meer; tenzij je een paar dagen inweekt en ze daarna een paar dagen in positie laat drogen. En dan nog is de kans heel groot dat je model door de spanning krom trekt. Overigens nooit nat of vochtig vastlijmen, want dan is het 100% zeker dat ie krom trekt.

Ook deze balken heb ik warm gebogen en getordeerd, maar dan met een professioneel buigijzer uit de instrumentbouw. Dit kan wat heter ingesteld worden en heeft een betere temperatuur stabiliteit.

[Berrie]

Bedankt voor deze tips Huib!

Je laat een goed stukje vakmanschap zien!

[sietse]

Ziet er inderdaad erg mooi uit! Zowieso ook zo'n helemaal houtbouw romp!

Ik heb laatst ook ff lopen experimenteren, maar mijn projectjes zijn iets kleiner. Voor een DLG-idee gebruik ik nu een carbon-buisje van 8 mm. Om gewoon maar eens wat te testen, heb ik een strookje van zo'n 15 cm zacht balsa (2 mm) kleddernat gemaakt en om dat stokje gevouwen. Toen met plakband strakgespannen en in de zon laten drogen. Daarna losgehaald (bleef al best mooi zitten!) en weer vastgelijmd met alweer plakband. Zo nou, dat is echt een supermooi buisje geworden. weegt echt nix en is goed stijf. (breekt wel snel denk ik nu). Ik wil nog gaan proberen om een langere staartbuis te maken van 2 lagen 1 of 1,5 mm balsa. Ben benieuwd.

Maar nogmaals, in deze tijden van de standaard bouwpaketten, prachtige houtbouw!!

Heb je daar nog meer fotoos van?

groeten, Sietse

[Huib]

Leuk experiment van dat buisje. Wat is de diameter geworden en hoe heb je de overgang van de randen vlak gekregen? Over de sterkte hoef je niet ongerust te zijn. Tuurlijk je kan er niet op staan, maar is dat de bedoeling?

Eigenlijk zou ik er een nieuw draadje van moeten maken. Komt misschien wel ; maar nu nog even niet. Hierbij dan toch maar even een paar foto's van de Dakota.

[sietse]

Wat is de diameter geworden en hoe heb je de overgang van de randen vlak gekregen?

De binnendiameter is ongeveer de buitendiameter van het carbon stokje (8 mm dus) de buitendiameter is gemiddeld zo'n 11 mm ( 8 + 2 x 1,5). De aansluiting is niet helemaal top, maarja, het was ook maar een probeersel. Ik heb gewoon een iets te groot stuk om een buisje gevouwen en toen uit de hand op maat gesneden. Klopte niet helemaal, maar omdat het zacht balsa is, kon ik het wel samenpersen met de plakbandjes! Hierdoor is de naad dus niet echt netjes. Daardoor is het buisje denk ik ook een beetje uitgebogen (ovaal geworden). Een volgende versie moet misschien versterkt worden met kleine ronde schotjes, of misschien werkt het ook al beter als ik 2 lagen doe en dan de naden natuurlijk niet op dezelfde lijn!


Zoiets

Ik ben vandaag even een uurtje eerder van mijn werk weggegaan (stage). Ik merk nu wel dat het erg onhandig is dat de winkels (ook de modelbouwwinkels!) op dezelfde tijden open zijn als de kantooruren. Oftewel: ik moet vrij nemen om te kunnen winkelen .
Maarrrrrrr, Ik heb nu weer balsa, dus binnenkort even proberen om een langer buisje te maken! Oh ja, ik had ook al eerder een gekromd rompje gebouwd van 2 lagen: Voor dat vliegtuigje ben ik nog steeds met de vleugels bezig! Maar dat gaat binnenkort wel lukken denk ik.

http://www.modelbouwforum.nl/phpBB2/...=258812#258812
Dat was eigenlijk ook beunwerk, maarja, zo bouw ik nou eenmaal haha.
wordt vervolgt dus...

Oh ja, misschien inderdaad leuk om gewoon een heel bouwverslag hier te zetten. Ik ben in ieder geval geinteresseerd. Bedankt voor de fotoos in ieder geval. Van zulk soort fotoos krijg ik altijd weer nieuwe constructieve ideeën!

Groeten, Sietse

[Huib]

Hoi Sietse, Leuk buisje voor die kleine diameter. Ook langs de naad issie mooi rond geworden. Nog even recht snijden en je bent het heertje. overigens de tweede laag snijden lijkt mij een kunst appart.