Vaarklaar maken Robbe Norderney

[Mijnheer Rob]

Dag varende collega's, voor mij een zijstapje van het vliegen naar de scheepsmodelbouw

Een vriend van me heeft een Robbe Norderney gekregen van een modelbouwer die met de hobby gestopt is. Hij wil deze nu vaarklaar gaan maken en heeft mijn hulp ingeschakeld, ik heb met 'm gekeken wat er nodig is om dit schip vaarklaar te maken en liep tegen wat vragen op waar jullie ons wellicht mee kunnen helpen.

Ik zal beginnen met een paar foto's:

• Schip heeft rondom werkende verlichting, kabine, kleine lampen aan dek, alles werkt (op 6V aangesloten). Met servo voorzien van nokkenschijf met microswitches, kan via 1 kanaal verschillende lichtgroepen gestuurd worden.
• Verder een pomp die aan zijkant water uitspuugt (op 6V aangesloten), aangesloten via kip schakelaar, bediend door een servo
• Werkende kraan (alleen tillen, draaien is niet meer aangesloten)
• Dubbele aandrijving (draaien tegengesteld) en roer. Geen boegschroef

Motoren/regelaar
Boot liep op een 12V accu, er zitten 2 motoren in (1 links, 1 rechts draaiende)
8,4Volt gelijkstroom, parallel geschakeld. Zie laatste foto.
Regelaar ontbreekt. Iemand een idee wat deze motoren aan ampères trekken?
Is het zinvol om ze te scheiden en 2 regelaars te gebruiken zodat je ze apart kunt aansturen t.b.v. het manoeuvreren?
Hoe voorkom je overbelasting, motoren zijn geschikt tot 8.4V volgens opschrift, kunnen ze meer hebben of moet je vermogen wat terugpiepen / begrenzen via zender?

Accu - stroomverzorging
Boot had 12V en 6V aan boord, welk soort accu is geschikt voor aandrijving? De ruimte die er gereserveerd was, leek op formaat accu wat in een motor zit, is dat gebruikelijk of moet je naar een NiMH pakket ofzo?

Is 6 volt gewoon af te tappen van de 12V accu als je er een UBEC tussen zet? Iemand een idee (ervarings waarde) over het amperage wat er nodig is (verlichting, ontvanger, servo's en pompje zitten op 6V circuit)?

Zender
Zender is nog nodig, er zit nog wel een Graupner 8kan. ontvanger in.
Aantal kanalen in willekeurige volgorde:
1) Gas/Throttle
2) Roer
3) verlichting
4) Pomp
5) Kraan hoog/laag
Mogelijk nog nodig:
6) Tweede regelaar motoren apart aansturen
7) Kraan draaien

Eigenaar wil ook eens aan het vliegen gaan ruiken, is dit met 1 zender te combineren? Is er een standaard besturings mode?
Bij vliegerij komt throttel/gas niet in neutrale stand terug, is dat gebruikelijk en/of werkbaar bij boten?


Alvast bedankt voor jullie antwoorden

[Indoorvlieger]

Mooie boot, ik heb zelf alleen het bijbootje, de Moewe.


Wat betreft de accu's, vaak worden inderdaad loodaccu's gekozen, omdat je bij grotere schepen regelmatig extra ballast nodig hebt om de boot diep genoeg op het water te krijgen. Met een zware (qua gewicht) accu heb je dan 2 vliegen in 1 klap. Maar er is niets op tegen om NiMH accu's te gebruiken. Deze zijn ook nog eens sneller op te laden, wat wel praktisch is.

Ik zou je wel aanraden om, gezien het aantal "verbruikers", met 3 accu's te werken. Eentje voor de motoren, eentje voor de speciale functies, en eentje voor de ontvanger. Een 4.8V 2000 mAh Eneloop pakketje bijvoorbeeld, heeft meteen het voordeel dat hij niet vanzelf leeg loopt bij een tijdje niet gebruiken.

De motoren kunnen waarschijnlijk wel wat meer hebben dan die 8.4V, zeker nu ze vertraagd zijn, waardoor ze minder koppel hoeven te leveren. Als de boot op 12V gevaren heeft, zal dit waarschijnlijk wel goed gaan. Wat je ook kan doen is 2 6V NiMh pakketten kopen met een flinke capaciteit (bijv 5000 mAh), en ze dan eerst parallel zetten. Is de boot nu snel genoeg, dan heb je in principe een 10000 mAh accu. Is dat niet snel genoeg, dan schakel je ze in serie, en heb je 12V 5000 mAh tot je beschikking. Kun je wel korter varen waarschijnlijk, maar dat is de prijs voor meer snelheid.

Wat betreft de zender, als je er ook mee wilt vliegen later, is 40 Mhz geen handige keuze, de kans dat een niet-vlieger op je kanaal zit is dan aanwezig. 35 MHz mag wel voor vliegen, maar weer niet voor boten. Enige wat overblijft is dan een 2.4 GHz systeem, wat betekent dat je de huidige ontvanger niet meer kan gebruiken. Omdat de boot blijkbaar aan 8 kanalen genoeg heeft, en je geen modules gebruikt om meerdere functies over 1 kanaal te schakelen, kan je 2.4 GHz gebruiken. Had je wel dit soort modules, dan is alleen 40 MHz goed geschikt, de meeste modules werken niet op een 2.4 GHz systeem.

[F.van.Gent]

De motoren zijn nogal herrie makers dat wel
Voor de rest is het een mooi model schip hoor
Sierlijke rompvorm vooral
mvg
Frederik

[bart1955]

Hoi rob,

in mijn Norderney liggen de zelfde motoren, ik vaar al een jaar op 12 volt, deze motoren maken wel een vervelend gierend geluid, door de vertraging w.s.
zoals al is opgemerkt moet er flink gewicht in de boot om hem op de waterlijn te krijgen, ik doe dat met 2 12 volt 7Ah blokken, waarvan ik er dus maar 1 aansluit, de andere is voor ballast en meteen bij de hand als de 1e leeg is.
voorin heb ik een 6 volt 3Ah voor de boegschroef (die er eigenlijk niet in hoort) de onvanger en de verlichting.
achterin heb ik bovenop de assen nog zo'n zelfde 6 volt als ballast.
ik heb 2 regelaars, om beide motoren appart aan te sturen.
ik krijg geen foto's geplaatst, wil ze wel ff op ons forum bij modelbouw zetten.
ik werk met een F14 40 Mhz zender

[F.van.Gent]

Oorspronkelijk geplaatst door bart1955

Hoi rob,

in mijn Norderney liggen de zelfde motoren, ik vaar al een jaar op 12 volt, deze motoren maken wel een vervelend gierend geluid, door de vertraging w.s.
zoals al is opgemerkt moet er flink gewicht in de boot om hem op de waterlijn te krijgen, ik doe dat met 2 12 volt 7Ah blokken, waarvan ik er dus maar 1 aansluit, de andere is voor ballast en meteen bij de hand als de 1e leeg is.voorin heb ik een 6 volt 3Ah voor de boegschroef (die er eigenlijk niet in hoort) de onvanger en de verlichting.
achterin heb ik bovenop de assen nog zo'n zelfde 6 volt als ballast.
ik heb 2 regelaars, om beide motoren appart aan te sturen.
ik krijg geen foto's geplaatst, wil ze wel ff op ons forum bij modelbouw zetten.
ik werk met een F14 40 Mhz zender

Waarom zet je ze niet paralel

mvg
Frederik

[bart1955]

hahahaha, kan ook, eigenlijk nooit bij nagedacht

[Ben44]

hallo Rob ,

het enige waar je je eigenlijk vragen over hoeft te stellen is :in welke vuilbak gooi ik die motoren ?

t'is hier al een paar keer geschreven :waardeloze luidruchtige rommel

bespaar desnoods op 1 vaarregelaar ipv 2 en koop u een paar 755/40'ers met het uitgespaarde geld

zal u en alle rond de waterkant staande personen en watervogels gelukkiger maken


mvg
Ben

[Mijnheer Rob]

Zo, even niet online geweest en meteen een hele berg info, thanks!

@Indoorvlieger
Loodaccu dus prima, zal het eens overleggen. Eigenaar heeft nu alleen de boot, rest moet ie nog aanschaffen. Risico bestaat dat ie het na een paar keer wel gezien heeft, daarom ligt focus nu op het vaarklaar maken. Nice-to-have opties zoals Eneloop zijn voor later.

35-40Mhz verhaal was ik even vergeten... Ik vlieg zelf ook, maar op 2.4, zoals 90% bij ons op club. Hoe zit gasinstelling normaal bij schepen, stick die terugkomt in neutrale stand of blijft die staan?


@Bart
Hee die Bart, foto's altijd welkom Als het niet lukt weet je me te bereiken.
De dubbele regelaars, heeft dat grote toegevoegde waarde? Kun je 'm echt om z'n as laten draaien? (is het een aanrader)? Hoe zwaar zijn je regelaars? Toevallig wel eens gemeten hoeveel motoren trekken?
2 accu's... effe wennen voor mij, normaal moet het allemaal omhoog en dus zo licht mogelijk, andere wereld nu...


@ Ben
Hahaha, duidelijk taal , wat Frederik en Bart ook al aanhalen, ze maken nogal een kabaal. Ik heb een vliegtuig met vertraagde borstelmotoren, daar ken ik het een beetje van.

Heb de 755/40 motoren even opgezocht, tot mijn verbazing kan ik nergens specs vinden (zelfs niet op Robbe site), maar dit lijken nog gewoon borstelmotoren?!? Is dat nog gebruikelijk in de scheepsmodelbouw? In vliegerij zie je vrijwel uitsluitend nog borstelloze motoren.
Motoren kosten dikke 3 tientjes/2 stuks. Waarschijnlijk ligt focus nu op vaarklaar maken en lekker varen, upgrades kunnen dan later gedaan worden, maar ik zal wel eens overleggen.

Is het gebruik van aparte accu's voor ontvanger e.d. gebruikelijk in schepen? Ik neig bij vliegtuig vaak naar 1 accu met een BEC ertussen voor ontvanger/servo's. Dan kun je spanningen nooit verkeerd aansluiten en je hebt er wat gemak van (1 accu laden, 1 accu aansluiten etc.).

[Indoorvlieger]

Of je het gas liever zelf neutraliserend hebt, of dat het blijft staan, mag je zelf weten. Beide zijn mogelijk.

Ik zou wel een aparte ontvangeraccu aanraden, tenminste als je de extra functies wilt gaan gebruiken. Voor alleen varen hoeft het niet.

Borstelmotoren kunnen in schepen nog prima. Nadeel van brushless is vaak dat ze niet echt lekker langzaam lopen, meer focus op toeren en maximaal vermogen, en met een schip wil je ook langzaam kunnen, tenzij het een speedboat is.

[bart1955]

he Rob,

borstelloze motoren zijn denk ik in de speedboten al aardig ingeburgerd, maar in de werkschepen nog niet.
bij ons op de club zie je ze nu mondjesmaat komen, mensen hebben blijkbaar nog steeds liever een dikke decaperm in hun boot omdat ze niet kunnen geloven dat die kleine bruchless dingetjes net zo krachtig zijn, omdat je ook andere vaartregelaars nodig hebt wordt het ook kostbaarder natuurlijk.

[Roel van Essen]

Oorspronkelijk geplaatst door Mijnheer Rob

...35-40Mhz verhaal was ik even vergeten... Ik vlieg zelf ook, maar op 2.4, zoals 90% bij ons op club. Hoe zit gasinstelling normaal bij schepen, stick die terugkomt in neutrale stand of blijft die staan?

Hallo Rob. Hier een voormalig Norderneyromp-eigenaar. (Overgenomen van de eerste eigenaar en gedurende 10 jaar mijn "experimenteer-model". Kort geleden weggedaan. Als motoren had ik 2 x Speed 720 Torque met messing 5 blads 40mm schroeven rechtstreeks op de assen. Op langzame vaart vrijwel geruisloos (hoorde je alleen de piep van de regelaars) op volle kracht een lage brom, nét boven het geruis van de boeggolf uit.
De setup van de sticks bepaal je lekker zelf. Ik vond een ratel op de linkerstick (gas) prettig.

Oorspronkelijk geplaatst door Mijnheer Rob

...De dubbele regelaars, heeft dat grote toegevoegde waarde? Kun je 'm echt om z'n as laten draaien? (is het een aanrader)? Hoe zwaar zijn je regelaars? Toevallig wel eens gemeten hoeveel motoren trekken?

Ja, het scheelt behoorlijk. Met name tijdens manoeuvreren in de haven. Roer bakboord aan boord, bakboordschroef achteruit, stuurboordschroef vooruit en ze draaide binnen haar eigen lengte. Maar: met roer stuurboord aan boord, stuurboordmotor vooruit en bakboordschroef achteruit kon je bijna dwars varen. Zelfs zónder boegschroef. Mét boegschroef is dat natuurlijk een stuk makkelijker. Overigens moet die boegschroef echt op de kiel zitten, gezien de weinige diepgang van dit model.
Mijn regelaars konden max 20A trekken. Meer dan voldoende voor deze motoren. Ik had per motor een zekering van 10A tussen. Stel dat één motor uitvalt, kan je altijd op de andere schroef thuiskomen.

En ja, borstelmotoren zijn in de (werk-)schepenwereld nog gemeengoed. Ik heb in een paar van mijn schepen nu Brushless, maar dat zijn niet voor niets Schnellboote. Voor werkschepen gebruik ik nog steeds borstelmotoren. Beter te regelen in het lage toerenbereik. Bovendien: je kan 2 borstelmotoren op één regelaar zetten; met brushless kan dat niet. Zit dus ook een kostenplaatje aan.

Als vaaraccu had ik er een 12V, 17Ah accu in. Als ontvangeraccu een 6V, 3000 mAh NC accu. Had ik nodig omdat een BEC niet voldoende puf had om alle secundaire functies aan te sturen.

Zo... een aantal van mijn antwoorden op jouw vragen. Voor specifieke bouwvragen moet je overigens niet bij mij zijn; mijn Norderney ging door het leven als "Ohrstrand". Zag er ook anders uit dan de Norderney.

[LennartB]

Hoi Rob,

Over de 755/40, ik heb er 2 in mijn dusseldorf gezet. Mooie motoren hoor. Vooral voor die 20 euro per stuk.

De specificaties kun je downloaden op de Robbe site staat in de handleiding (anleitung in het duits )

Succes!

Specs:

Technische Daten: Power 755/40
Spannung 12-18 V
empfohlene Zellenzahl 10-15
Strom (max. Wirkungsg.) 4,5 A
max. zulässiger Strom 8 A
Umdrehung (unter Last) 5600-8400
Wellendurchmesser 5 mm
Gewicht 286 g
Länge ü.a. 83 mm

Durchmesser 47 mm

[pompebled]

Oorspronkelijk geplaatst door Indoorvlieger

Borstelmotoren kunnen in schepen nog prima. Nadeel van brushless is vaak dat ze niet echt lekker langzaam lopen, meer focus op toeren en maximaal vermogen, en met een schip wil je ook langzaam kunnen, tenzij het een speedboat is.

Dat was 'vroegah', als je een buitenloper aanstuurt met een autoregelaar, dan kun je motor héél langzaam laten draaien.

Helemaal, als het een buitenloper met een lage KV betreft, dan kun je het boutje in de koppeling nog volgen, op het laagst mogelijke toerental.

Ik geef toe, het is een beetje uitzoeken voor je de goede combinatie gevonden hebt, maar het werkt prima en je hebt bij een kleinere motor meer vermogen en een langere vaartijd.

Groeten, Jan.

[Indoorvlieger]

Oorspronkelijk geplaatst door pompebled

Dat was 'vroegah', als je een buitenloper aanstuurt met een autoregelaar, dan kun je motor héél langzaam laten draaien.

Helemaal, als het een buitenloper met een lage KV betreft, dan kun je het boutje in de koppeling nog volgen, op het laagst mogelijke toerental.

Ik geef toe, het is een beetje uitzoeken voor je de goede combinatie gevonden hebt, maar het werkt prima en je hebt bij een kleinere motor meer vermogen en een langere vaartijd.

Groeten, Jan.

Bedankt voor de aanvulling. Ik hield hier al een beetje rekening mee, vandaar dat ik aangaf dat het vaak lastig is om langzaam te gaan met brushless. Maar ik geloof best dat het niet onmogelijk is. Speelt dan alleen nog steeds niet het probleem dat de motoren snel warm worden in deellast, of was dat nu alleen bij inrunners/binnenlopers het geval?

[pompebled]

Vandaar mijn opmerking, dat het best wat uitzoekwerk vereist; tot nut toe heb ik alleen ervaring met kleine buitenlopertjes en autoregelaars, dat loopt heel mooi, ook onderin.

Warmlopen heb ik (nog) niet kunnen constateren, ik monteer mijn buitenlopers altijd op een gekoeld motorspant, de eventueel ontstane warmte wordt daarlangs afgevoerd.

Bij grotere motoren en grotere vermogens bestaat de mogelijkheid om het koellichaam van de regelaar te vervangen door een waterkoeling, dan zal de regelaar het niet gauw benauwd krijgen.
De buitenlopers in mijn speedboten worden handwarm, en die nemen forse vermogens van 400 tot 1250W op, afhankelijk van de gekozen prop.
Helemaal vergelijkbaar met een schaalmodel is de situatie natuurlijk niet; in de speedboot wordt 3300mAh in zes minuten leeggejast en vaart de boot rond de 40 km/h.
In mijn 60 cm slepertje zou ik met die capaciteit en dezelfde motor ruim twee uren kunnen rondtuffen.
Omdat de sleper veel meer capaciteit (wel 8000mAh) kan dragen zou ik met die capaciteit de hele dag kunnen varen...

Bij mijn tests heb ik bij de huidige buitentemperaturen geen noemenswaardige opwarming van zowel motor als regelaar kunnen constateren, maar da's natuurlijk geen wonder...

Grootste 'nadeel' van de goedkope autoregelaars waar ik mee werk, is de beperking van 3S.(11,1V nominaal, 12,6V bij een volgeladen Lipo)
Er zullen ongetwijfeld autoregelaars voor brushless motoren te vinden zijn, die een hoger voltage aankunnen, maar daar heb ik nog niet echt naar gezocht, omdat mijn brushless 'schaalprojectjes' alleen nog maar kleine bootjes betreft.

Groeten, Jan.