Voor de PARAT-schippers onder ons!

[Roel van Essen]

In het kader van 'groot onderhoud' heb ik vanavond (voorzichtig) mijn VSP'n uit de PARAT gehaald.
Ze maakten vrij veel herrie en ik wilde de oorzaak weten.
Voor de belangstellenden: ik heb al een VSP gedemonteerd en onderhouden en tijdens dat proces 10 foto's van het demonteren gemaakt. Als daar behoefte aan is, zet ik ze in het foto-album, met een demontage-handleiding erbij.
("Men neme 125 gram kneedspringstof...")

Ik lees het wel.
Groet
Roel

VSP? was dah?

[wimg]

@Jaques
VSP staat voor Voith Schneider Propellor; een prachtig stukje aandrijf techniek voor schepen.

dus

@Roel
Graag!
Ik zelf heb dan wel geen VSP, maar een "striptease" van zo'n VSP kunnen we misschien nog van leren, en het is een mooi stukje techniek.

Wim

[Zoef de Haas.]

Voith Schneider Propeller. Dit is, of eigenlijk zijn het er twee, vertikaal draaiende schoepenraderen waarvan de bladen in elke willekeurige stand verstelbaar zijn, zodat het mogelijk is om de boot in elke willekeurige richting te sturen. Hierbij is het zelfs mogelijk om zijdelings te varen.

Groetjes Hans.

[Roel van Essen]

@Wim... Foei! Voor strip-tease zijn hele andere sites...
Ik ga aan het werk... Foto-upload, here I come!

Demontage-handleiding VSP's PARAT.

Voorbereidingen.
VSP-motoren afkoppelen van de regelaar(s)
VSP-servo's uitbouwen
De 6 schroeven waarmee de unit vastzit in de romp losschroeven. (Noot: de buitenste schroeven zijn uiterst lastig om bij te komen als het dek op het model zit. Boor een 4mm gaatje in het dek, boven elk van die schroeven, dan kan je er met een dunne kruiskop-schroeve(n)draaier makkelijker bij. Scheelt hèèèèèl veel frustratie...
Het gaatje na montage afdichten met een (rubber) propje.
Door de rubber pakking in de montage-ring van de VSPs is er behoorlijk wat kracht nodig om de units los te krijgen. Druk aan èèn zijde tegen de onderkant van de VSP aan, en trek tegelijk aan diezelfde zijde aan de binnenkant (in de romp dus) aan de VSP. Zo komt hij gecontroleerd los. Alleen binnenin trekken heeft geen nut, bovendien is de kans aanwezig dat je bodem scheurt.

Nu ligt je VSP, inclusief motor, los op tafel voor je.
Op foto 01 zie je de bovenzijde.
Draai het kleine schroefje (1) centraal op de VSP los en berg dit goed op.


Pak de bladen van de VSP beet en draai de aandrijfschijf tegen de klok in. Deze moet na een aantal slagen loskomen. Je kan nu ook de tandriem afnemen en opbergen. Wat je overhoudt, zie foto 02 en 03.



Schroef beide schroeven, waar de motor mee vastzit, los en neem de motor af.

Trek het deksel van de VSP rechtstandig naar boven van het huis af en berg het op.


Als het goed is, heb je nu dezelfde onderdelen als op de volgende foto. (Oke, de tandriem ontbreekt, heb je nou je zin?)


Op het huis van de unit zitten 5 kruiskopschroeven: losdraaien en opbergen.


Bovenzijde huis afnemen.


Met een platte tang het grijze blokje boven een VSP-blad beetpakken en rechtstandig er af trekken. Elk VSP-blad zit vast met een veerringetje: met een schroevendraaier het ringetje wegschuiven en het VSP-blad naar onder toe uitnemen. (Pas op: onder het veerringetje zit nog een opvulring!)


Nu zie je ook het (hele simpele) aanstuurmechanisme van de bladen: een nylon vierkantje wat in een sleuf in het grijze blokje schuift. Het grijze blokje stuurt de VSP.


Onderhoud.
Tegen mijn verwachtingen in, vertoonde de VSP nergens ernstige slijtage. Waar het gerammel vandaan kwam: mijn servo's waren losgetrilt, en de mounting van de servo's was, ondanks zorgvuldig lakken, toch door water zacht geworden. Zodoende hadden de servo's erg veel speling die zich pas openbaarde als het model in het water lag en voer.
De VSP zelf maakte ik schoon door er ruim WD-40 in te spuiten en met een paar stukken keukendoek schoon te maken. En ja, daar krijg je vieze vingers van. Iets wat ik als rechtgeaard beleidsmakend ambtenaar natuurlijk verafschuw, maar ja, het is niet anders.
Montage gaat simpel in omgekeerde volgorde.

Mijn grote probleem is nu nog: wat ga ik als pakking gebruiken tussen de montagering in de romp en de VSP? Siliconenkit? Ik zit er zwaar over te denken.

Maar voordat ik de units weer in de romp monteer, ga ik eerst de mounting van de servo?s verstevigen en de binnenzijde van de romp bij de VSP?s schoonmaken. Wat dat is me een zootje? En daar laat ik jullie dus lekker geen foto's van zien...

Roel

[Droopy'ke]

Roel,

In elke goeie doe-het-zelf zaak kan je kneedbare/vloeibare pakking kopen.
Dat blauwe spul dat in tubes verkrijgbaar is. Sorry, maar ik kan niet direkt op de naam komen. . Ik denk dat dit beter zal werken dan siliconenkit.
Ff informeren is de boodschap.

Groetjes,

Droop

[wimg]

Roel,

Voor strip-tease zijn hele andere sites...

tja, waar het hart vol van is he
Maar nu naar je verhaal:
Heel duidelijke uitleg hoe het geheel gedemonteerd moet worden. Zelfs zonder dat ik een Parat heb snap ik wat je bedoelt.
Wat vragen:
De bovenzijde van het huis, die je van de VSP af haalt: hoe zit de stuur gaffel daar aan verbonden? Dit deel beweegt natuurlijk bijna niet, dus slijten doet het ook al niet. Maar hij moet wel vastzitten, anders is het geheel volgens mij moeilijk te monteren (of ligt het gewoon los op de vijfhoekige stuurplaat? Zou ook kunnen.)
Mooie bladen zitten er onder! Is dit een spuitgiet stuk (kunststof), of is het gefreesd (metaal)?
De (vijfhoekige) stuurplaat die de bladen aanstuurt via de blokjes; hoe zitten die blokjes in de plaat? Is dat gewoon een sleufgat? Met een ronde pen aan de bladgaffel (het blokje)
(Helaas is die foto wat onscherp (zijn we niet van je gewend Roel )

Wim

[Niek]

foto 0 had de uitgenomen nog niet gedemonteerde unit kunnen zijn.. (met tandriem )
Heb je die ook nog?

[Zoef de Haas.]

Kan iemand mij vertellen waarom ik de foto's niet te zien krijg? Ik zie alleen maar kruisjes. Ik wil het effect van die 125 gram kneed springstof wel even zien. Misschien was dit toch wel iets te heftig, vandaar die kruisjes!

Groetjes Hans.

[Roel van Essen]

@Hans: Aan het einde van een striptease zie je vaker kruisjes...

@Droop: Bedankt voor de pakking-tip!

@Wim: De stuurstang zit met een kogelgewricht vast in het centrale (messing) deel van het deksel van de VSP. Met een tweede kogel, vastgemonteerd, ligt hij in de stuurplaat die alle bladen aanstuurt.
Elk blad wordt gestuurd met een vierkant (nylon) blokje wat om z'n as kan draaien. Dat valt in een gleuf die in de grijze kop van de bladen zit. Stuur je met de gaffel de centrale stuurplaat aan, zal het nylon blokje van positie veranderen en de grijze stuurkop van het blad (en het blad dus ook) in een andere positie dwingen. Ik hoop dat het zo duidelijk is. De bladen zijn van kunststof. Keihard, heel stijf en messcherp. Ik zal vanavond proberen wat meer detailfoto's te maken. Gisteren was ik meer op het (de-)monteren gefocust dan op het fotograferen. Excuse moi!

Roel

[Roel van Essen]

Hoppelakee... Zijn we weer! De lucht van WD-40 hangt nu wel ernstig om me heen. Gelukkig heb ik een weekend de tijd om dat te verdrijven... Wat zouden m'n collega's wel zeggen?

Speciaal voor Niek: een foto van de complete, nog niet gedemonteerde unit met motor en tandriem er nog aan.


Binnenzijde van de 'stuurkast'. Deze is ernstiger vervuild dan de andere. Heeft duidelijk meer op z'n *** gehad. Waarschijnlijk omdat op het laatst de servo's bijzonder los zaten, waardoor meer slijtage is opgetreden. De mooie vijfhoelige ster in het midden is vuiligheid.


Binnenkant van het deksel van de stuurkast. Ook hier veel vervuiling en slijtsel.


Motortandwiel en tandriem: een bijzonder grote vertraging, zoals je ziet!


Onderzijde van de complete unit in de stand 'vooruit'. Een blad (linksonder) wat duidelijk in een afwijkende stand staat: Als de VSP werkt, verplaatst die zich nu naar achteren. (Motor zit aan de voorzijde) De rest van de bladen helpt wel wat mee, maar staan niet zo extreem gedraaid.


Bovenzijde complete unit.

[Niek]

Is het stuurhuis waterdicht, of komt daar water in langs de assen?

[Roel van Essen]

@Niek, jij bedoelt wat ik de 'stuurkast' noem?
Nee, die is niet waterdicht. Telkens als ik gevaren heb en ik zet de PARAT op de standaard, draai ik eerst een minuutje de VSPn leeg. Het is ook logisch dat hij niet waterdicht is, anders had Graupner moeten investeren in 5 afdichtingen die tien cm onder water, bij een snel draaiend geheel, ook nog eens de op zichzelf draaiende bladen waterdicht zouden moeten afsluiten. Dat zou resulteren in een wel erg moeilijke (en dus dure) constructie. Nee, ik denk dat ik de tweede VSP gewoon teveel op z'n donder heb gegeven door te extreme stuur-uitslagen te maken.
Servoweg dus beperken en beperkt houden... Dan maar wat minder snel en krachtig.

Roel

[Roel van Essen]

De laatste aflevering van dit beeldverslag: vandaag maar eens 'tot het bot' gegaan. Ik wilde nu ook alle bladen demonteren om deze op slijtage te controleren en tevens onder de stuurplaat kijken hoe een en ander daar zit.
Bij de VSP die ik vandaag onder handen nam ging dit best makkelijk, de andere neem ik morgen onder handen. Waarschijnlijk zal dat moeilijker gaan, want die heeft dus meer op z'n donder gehad.
Demontage van de unit ging zoals hierboven beschreven, tot en met het openmaken van de stuurkast. Toen voorzichtig met de schroevendraaier onder de stuurnokken om ze eruit te wippen. Dat ging wonderwel.

Hier een foto van de (omgekeerde) stuurnokken. Wat me opviel was dat de witte blokjes, die de verbinding met de stuurschijf vormen, niet allemaal op dezelfde manier in de nokken liggen. ZO haalde ik ze eruit!! Er is er een die andersom ligt, en dat is niet degeen die ik er al eerder uit had gehaald... Strange...


Hier zie je de stuurschijf kaal. Nog lekker in de WD-40 van de vorige onderhoudsbeurt.


De stuurschijf is nu uitgenomen. Hieronder ligt deze grijze stuurring.


De stuurring is nu er ook uit, en het principe wordt duidelijk: De stuurring glijdt over een richel in het stuurhuis heen en weer. hij kan maar in een richting bewegen.


De stuurring en stuurschijf: haaks op de gleuven, en aan de andere kant, heeft de stuurring nog twee gleuven. Daarin glijden richels op de stuurschijf. Op deze wijze kan de stuurschijf in alle richting bewegen, maar wordt hij toch beperkt in de maximale uitslag, zodat de stuurstang niet met zijn kogel uit het gat in de stuurschijf glijdt. Een uiterst listig systeem! Op de bodem van het stuurhuis overigens toch nog behoorlijke slijtage: ik denk dat ik toch nog wel eens wat zand in het stuurhuis heb gehad...


Ik hoop dat deze striptease voor jullie de werking van de VSP iets duidelijker heeft gemaakt. (@Hans: zie je nog kruisjes?? )

Roel

[Zoef de Haas.]

Ja Roel, nog steeds kruisjes en géén plaatjes. Het zijn rode kruisjes dus geen inlegkruisjes!

Groetjes Hans.